Δευτέρα, 15 Δεκεμβρίου 2014

Αναγέννηση: η εμπιστοσύνη στη λογική ικανότητα του ανθρώπου


"...Θέλω το ζωγράφο να έχει σπουδάσει τις ελεύθερες τέχνες όσο μπορεί καλύτερα, μα πάνω από όλα τον θέλω να γνωρίζει πολύ καλά  γεωμετρία. Συμφωνώ με τον ξακουστό αρχαίο ζωγράφο Πάμφιλο που δίδασκε ζωγραφική στους  νέους και συνήθιζε να λέει ότι κανένας δε μπορούσε να γίνει καλός ζωγράφος χωρίς να ξέρει γεωμετρία. Οι αρχές που αναπτύξαμε και αποτελούν τα θεμέλια μιας ολοκληρωμένης ζωγραφικής παιδείας μπορεί να κατανοηθούν εύκολα από έναν γεωμέτρη. Αντίθετα όσοι είναι ανίδεοι στη γεωμετρία δε μπορούν , κατά τη γνώμη μου, να καταλάβουν ούτε τις στοιχειώδεις γνώσεις ούτε οποιεσδήποτε άλλες αρχές της ζωγραφικής. Πιστεύω λοιπόν ότι ο ζωγράφος οφείλει να μελετήσει τη γεωμετρία..."
 Απόσπασμα από το 3ο βιβλίο Περί Ζωγραφικής  του Λέον Μπατίστα Αλμπέρτι

 ο Μπρουνελέσκι διατυπώνει τους μαθηματικούς κανόνες της προοπτικής
Τυπογραφικό εργαστήρι, ο Γουτεμβέργιος ανακαλύπτει την τυπογραφία το 1436

 ο θόλος του αγίου Πέτρου στη Ρώμη, Μιχαήλ Άγγελος, 1546-64
Λεονάρντο ντα Βίντσι, ο άνθρωπος του Βιτρούβιου, 1490

Ιερώνυμος Μπος, λεπτομέρεια από το κήπο των απολαύσεων


Ο Θρησκευτικός φανατισμός του Μεσαίωνα υποχωρεί και η ισχύς της Καθολικής Εκκλησίας εξασθενεί. Ο «αναγεννησιακός άνθρωπος» πιστεύει ότι μπορεί μόνος του να διαμορφώσει τις συνθήκες διαβίωσής του, καθώς η γνώση του εμπλουτίζεται από τη συνεχή μελέτη της φύσης, την παρατήρηση και το πείραμα. Η τέχνη μπορούσε να χρησιμοποιηθεί όχι μόνο για να ιστορήσει με συγκινητικό τρόπο ένα βιβλικό επεισόδιο, αλλά και για να καθρεφτίσει ένα κομμάτι του πραγματικού κόσμου. 

Ο άνθρωπος και ο χώρος γύρω από αυτόν αποτελούν το κεντρικό σημείο αναφοράς  των καλλιτεχνικών μελετών στην Αναγέννηση. Η ομορφιά του πραγματικού κόσμου είναι το νέο πεδίο της καλλιτεχνικής αναζήτησης και οι καλλιτέχνες προσπαθούν με αντικειμενικό τρόπο να προσεγγίσουν την έννοια του ωραίου, την αρμονία, τη χάρη. Επιδιώκουν  να αναβιώσουν, μέσα από τη τέχνη το μεγαλείο της αρχαιότητας, και  ο στόχος αυτός εξαπλώθηκε από τις πόλεις της Βόρειας Ιταλίας στην υπόλοιπη Κεντρική και Δυτική Ευρώπη.
Η αναφορά στην Ελληνορωμαϊκή αρχιτεκτονική στους ρυθμούς της, το ενδιαφέρον για τα αρχαιολογικά ευρήματα σύνδεση της αρχιτεκτονικής με τη φύση και τον άνθρωπο, οι κατασκευαστικές εξελίξεις και η νέα αντίληψη του χώρου μέσα από τον ορθολογισμό της προοπτικής, αποτέλεσαν τις βάσεις της αρχιτεκτονικής στην Αναγέννηση.



πηγές:
Ζιρώ Ο., Μερτζάνη Ε., Πετρίδου Β., Ιστορία Τέχνης, Γ΄λυκείου, ΟΕΔΒ, ΥΠΕΠΘ-Π.Ι. 2005
Μ. Λαμπράκη Πλάκα, Περί ζωγραφικής, σελ. 140, Αθήνα,  1994





Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου